Dấu hiệu khả quan

Trước kỳ họp thứ 9 (khai mạc ngày 20/5), Chính phủ đã gửi Quốc hội báo cáo về việc xử lý 12 dự án chậm tiến độ, kém hiệu quả ngành công thương.

Theo đó, Chính phủ cho biết, việc xử lý 12 dự án trên đến nay đã có chuyển biến tích cực. Chính phủ nêu quan điểm việc xử lý theo nguyên tắc thị trường và Nhà nước không cấp thêm vốn.

Cụ thể, hiện có 17 ngân hàng thương mại và 1 công ty tài chính cung cấp tín dụng thực hiện xử lý các dự án này. Việc xử lý tiếp tục có chuyển biến tích cực, khi trong số 6 nhà máy trước đây có hoạt động sản xuất kinh doanh nhưng thua lỗ thì đến năm 2019 đã có 2 nhà máy có lãi, 4 dự án đã từng bước khắc phục khó khăn, tiếp tục giảm lỗ nhưng do tình hình thị trường khó khăn nên kết quả chưa bền vững.

Bên cạnh đó, đã có 1/3 dự án trước đây dừng sản xuất kinh doanh nay sản xuất trở lại. 2 dự án đã đủ điều kiện vận hành, nhưng do thị trường khó khăn nên vẫn dừng sản xuất. Có 3 dự án xây dựng dở dang, đang tiếp tục được xử lý.

Một trong những dự án thua lỗ của ngành Công thương

Khó thu hồi nợ

Đầu năm 2020, dù 12 dự án thua lỗ ngàn tỉ của Bộ Công Thương đã được chuyển giao qua Ủy ban quản lý vốn nhà nước (CMSC) quản lý nhưng Bộ Công Thương vẫn có văn bản kiến nghị với Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ xem xét, có ý kiến chỉ đạo các Bộ, ngành và Đại diện vốn nhà nước tại PVcomBank thống nhất với Vinapaco phương án xử lý tài sản thế chấp thuộc dự án theo hướng bảo đảm các chỉ đạo của Chính phủ về tiến độ công tác xử lý dự án. Tức là bán tài sản toàn bộ dự án để trả nợ cho các bên.

Đáng nói sau 12 năm dự án đầu tư không thể đi vào sản xuất, tài sản cố định của dự án cũng không còn giá trị.

Ngân hàng PVcomBank khởi kiện Vinapaco vì đây là chủ đầu tư dự án Nhà máy bột giấy Phương Nam (Long An) - dự án bị "đắp chiếu" từ 12 năm nay. Theo đó yêu cầu Tòa án giải quyết buộc Vinapaco phải trả cho PVcomBank tổng số tiền là 592,3 tỉ đồng (theo các hợp đồng tín dụng giữa TRACODI - chủ đầu tư ban đầu của Dự án trước đây, sau đó được Vinapaco mua lại với Tổng công ty Tài chính cổ phần Dầu khí Việt Nam (tiền thân của PVcomBank) chi nhánh Vũng Tàu). Nhưng Vinapaco hiện đang gặp khó khăn về tài chính, không chi trả được các khoản nợ gốc và lãi nêu trên cho PVcomBank.

Năm 2017, (Vinapaco) đã triển khai tổ chức bán đấu giá toàn bộ dự án lần 1 nhưng không ai mua. Sau khi chứng thư thẩm định giá lần thứ nhất hết hiệu lực, Công ty đã tiến hành thẩm định giá tài sản và hàng tồn kho của dự án lần thứ 2.

Chính phủ đã đề nghị Kiểm toán nhà nước thực hiện kiểm toán kết quả định giá lần thứ 2 của Vinapaco, tuy nhiên sau khi Kiểm toán Nhà nước bổ sung kế hoạch kiểm toán năm 2019, chứng thư thẩm định giá lần 2 hết hiệu lực nên việc bán đấu giá vẫn bế tắc.

Số nợ phải thu của dự án chỉ còn vài tỉ đồng. Nhưng những khó khăn vướng mắc, nhất là công nợ phải trả còn rất lớn. Chỉ riêng PVcomBank, dự án còn nợ 592,3 tỉ đồng bao gồm cả gốc và lãi. Các khoản nợ ngân hàng khác cũng lên đến cả ngàn tỉ đồng và khó có khả năng thu hồi.

Hà Linh