Tham dự buổi lễ có Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan; Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Mạnh Cường; Giám đốc Sở An toàn thực phẩm (ATTP) Phạm Khánh Phong Lan cùng đại diện các Bộ, ngành và địa phương.

Nguy cơ báo động từ bếp ăn trường học và thức ăn đường phố

Phát biểu tại buổi lễ, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh, công tác bảo đảm ATTP có vai trò đặc biệt quan trọng, tác động trực tiếp đến sức khỏe nhân dân và sự phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, tình hình ngộ độc thực phẩm đang có những diễn biến phức tạp. Chỉ trong quý I năm 2026, cả nước ghi nhận 36 vụ ngộ độc thực phẩm, tăng 20 vụ so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, có 9 vụ với quy mô trên 30 người mắc, chiếm 25% tổng số vụ – một tỷ lệ cao đáng báo động.

Tại TP Hồ Chí Minh – siêu đô thị với hơn 14 triệu dân, áp lực quản lý là rất lớn. Bà Phạm Khánh Phong Lan, Giám đốc Sở ATTP Thành phố cho biết, từ đầu năm đến nay địa bàn vẫn ghi nhận các vụ ngộ độc liên quan đến bếp ăn trường học và thức ăn đường phố, đặc biệt là mặt hàng bánh mì.

Bà Lan nhận định: "Thức ăn đường phố và dịch vụ ăn uống nhỏ lẻ là lĩnh vực rất khó kiểm soát, từ khâu lựa chọn nguyên liệu, phụ gia đến thói quen vệ sinh của người chế biến. Chỉ cần một mắt xích trong chuỗi này bị đứt gãy sẽ dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Khi xảy ra ngộ độc thực phẩm đã là một sự thất bại, vì đó là hệ quả của cả một quá trình phòng ngừa chưa tốt".

Siết chặt quản lý và đẩy mạnh chuyển đổi số trong truy xuất nguồn gốc

Để Tháng hành động năm 2026 đạt hiệu quả thực chất, Bộ trưởng Đào Hồng Lan yêu cầu các địa phương thực hiện đồng bộ nhóm giải pháp trọng tâm. Trong đó, việc kiểm tra, hậu kiểm phải được tiến hành nghiêm túc với tinh thần "không có vùng cấm".

Bộ trưởng cũng chỉ rõ định hướng chuyển đổi mạnh mẽ từ tư duy quản lý nhỏ lẻ sang quản lý theo chuỗi giá trị hàng hóa, từ trang trại đến bàn ăn. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số là yêu cầu bắt buộc để nâng cao năng lực truy xuất nguồn gốc, đặc biệt là với các hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử.

Về phía địa phương, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Mạnh Cường khẳng định, TP Hồ Chí Minh sẽ tăng cường vai trò quản lý nhà nước của UBND các xã, phường, đặc khu. Thành phố sẽ công khai minh bạch thông tin các tổ chức, cá nhân vi phạm để răn đe, đồng thời nhân rộng các mô hình chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn gắn với đổi mới sáng tạo.

Kiến nghị mô hình quản lý tập trung và hoàn thiện hành lang pháp lý

Tại cuộc làm việc với Bộ Y tế sau lễ phát động, UBND TP Hồ Chí Minh đã đưa ra những kiến nghị quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực quản lý. Thành phố đề xuất tổ chức một cơ quan quản lý ATTP thống nhất tại Trung ương và thành lập Sở ATTP tại các địa phương để đảm bảo tính nhất quán.

Đồng thời, Thành phố kiến nghị cần có quy định cụ thể về hàm lượng phụ gia và chất hỗ trợ chế biến thực phẩm để cơ quan chức năng có đủ căn cứ pháp lý xử lý vi phạm. Việc quản lý cũng cần có sự phối hợp chặt chẽ để tận dụng nguồn lực, tránh chồng chéo nhiệm vụ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Ghi nhận các kiến nghị này, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết, trong quá trình xây dựng Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, Bộ Y tế sẽ đưa nội dung quản lý thức ăn đường phố và bếp ăn tập thể thành một chương riêng. Đây sẽ là bước tiến quan trọng để quản lý bài bản và bền vững lĩnh vực vốn nhiều lỗ hổng này.

Bộ trưởng kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp coi ATTP là văn hóa kinh doanh và đạo đức nghề nghiệp: "Uy tín doanh nghiệp có thể xây dựng trong nhiều năm, nhưng cũng có thể mất đi rất nhanh khi xảy ra vi phạm". Song song đó, người tiêu dùng cần chủ động phản ánh các cơ sở mất an toàn tới cơ quan chức năng để cùng chung tay bảo vệ sức khỏe cộng đồng