Báo động đỏ tình trạng béo phì ở trẻ em Việt Nam:
Bài 1: "Cơn thịnh nộ" đằng sau vẻ mũm mĩm
Chỉ trong vòng một thập kỷ, tỷ lệ trẻ em thừa cân, béo phì tại Việt Nam đã tăng vọt hơn gấp đôi. Đằng sau những gương mặt "mũm mĩm" được coi là dấu hiệu của sự khỏe mạnh lại là nỗi lo về những hệ lụy sức khỏe nan y trong tương lai.
Những con số "biết nói"
Theo kết quả Tổng điều tra Dinh dưỡng toàn quốc 2019 – 2020 của Viện Dinh dưỡng Quốc gia, bức tranh dinh dưỡng trẻ em Việt Nam đang có sự chuyển dịch đáng ngại:
Tỷ lệ trẻ em thừa cân, béo phì tăng từ 8,5% (năm 2010) lên đến 19,0% (năm 2020).
Tình trạng này tập trung cao nhất ở các thành phố lớn. Tại Hà Nội và TP.HCM, tỷ lệ trẻ em thừa cân, béo phì có nơi đã vượt ngưỡng 40%, tức là cứ 10 trẻ thì có 4 trẻ đang mang trọng lượng vượt chuẩn.
Nhóm tuổi học đường (5 – 19 tuổi) là nhóm có tốc độ gia tăng nhanh nhất, đối mặt trực tiếp với nguy cơ mắc các bệnh không lây nhiễm ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.
Hiện có khoảng 20 triệu người Việt Nam (bao gồm cả trẻ em và người trưởng thành) đang sống chung với tình trạng thừa cân, béo phì.
Tình trạng này nghiêm trọng nhất tại các đô thị lớn, nơi lối sống ít vận động và thực phẩm nhanh phổ biến:
Khu vực thành thị tỷ lệ trung bình chạm ngưỡng 26,8%. Điểm hình như tại: TP. Hồ Chí Minh: Có tới hơn 37% học sinh bị thừa cân, béo phì (số liệu ghi nhận năm 2025). Ngoài ra có một số khu vực nội thành thành phố này thậm chí từng ghi nhận tỷ lệ vượt ngưỡng 50%. Tại Hà Nội: Tỷ lệ tại các khu vực nội thành đã vượt quá 41%. Trong khi đó ở các khu vực nông thôn và miền núi thì tỷ lên béo phì ở trẻ em thấp hơn đáng kể nhưng đang có xu hướng tăng, lần lượt ở mức 18,3% và 6,9%.
Theo báo cáo điều tra của Viện dinh dưỡng Quốc gia, tỷ lệ trẻ thừa cân béo phì thường tập trung vào các lứa tuổi sau:
Lứa tuổi học đường (5 - 19 tuổi): Là nhóm có tốc độ gia tăng nhanh nhất, hiện đang tiệm cận với tỷ lệ của các nước phát triển.
Nhóm tuổi 5-11 tuổi: Chiếm tỷ lệ lớn nhất trong cơ cấu dân số trẻ em (khoảng 11,8 triệu người), đây là nhóm đối tượng trọng điểm trong các chiến dịch can thiệp dinh dưỡng giai đoạn 2025.
Các số liệu này cho thấy Việt Nam đang đối mặt với "gánh nặng kép" về dinh dưỡng: vừa phải chống suy dinh dưỡng thấp còi ở vùng sâu vùng xa, vừa phải kiểm soát béo phì đang bùng nổ tại thành thị. Trước thực trạng đó Chính phủ và Bộ Y tế đã đặt ra các chỉ tiêu cụ thể trong Chiến lược Quốc gia về Dinh dưỡng nhằm kiểm soát tình trạng này:
Khống chế tỷ lệ béo phì ở trẻ em dưới 5 tuổi ở mức dưới 10% (khu vực thành thị dưới 11%).
Khống chế tỷ lệ béo phì ở trẻ em 5 - 18 tuổi ở mức dưới 19% (khu vực thành thị dưới 25%...
