Chưa từng có trong lịch sử: IEA cảnh báo chiến sự Iran gây ra cú sốc bằng 3 cuộc khủng hoảng dầu mỏ cộng lại
Theo IEA, nền kinh tế thế giới hiện phải đối mặt đồng thời với cú sốc dầu mỏ, khí đốt và lương thực, trong bối cảnh eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển năng lượng chiến lược – trở thành điểm nóng trong đàm phán chấm dứt chiến sự.
Người đứng đầu Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo cú sốc dầu mỏ do cuộc chiến tại Iran gây ra hiện nghiêm trọng hơn cả 3 cuộc khủng hoảng năng lượng lớn trong lịch sử cộng lại.
Cuộc xung đột đã bước sang tháng thứ 2 và theo đánh giá của IEA hồi tháng trước, đã tạo ra cú sốc nguồn cung lớn nhất từng ghi nhận trên thị trường dầu mỏ toàn cầu.
Phát biểu với báo Le Figaro hôm 7/4, Giám đốc IEA Fatih Birol cho biết cuộc khủng hoảng hiện nay nghiêm trọng hơn cả các cú sốc dầu mỏ năm 1973, 1979 và cú sốc do xung đột Nga - Ukraine năm 2022 cộng lại.
Giá dầu tại Mỹ hiện giao dịch quanh mức 115 USD/thùng, tăng hơn 68% kể từ khi chiến sự bùng phát. Dầu Brent ở khoảng 110 USD/thùng vào ngày 7/4, tăng gần 60% trong 6 tuần xung đột.
Theo ông Birol, nền kinh tế toàn cầu đang đối mặt với nhiều cú sốc đồng thời bắt nguồn từ cuộc chiến, không chỉ giới hạn ở lĩnh vực năng lượng.
“Chúng ta đang đối mặt với một cú sốc năng lượng lớn, kết hợp giữa cú sốc dầu mỏ, khí đốt và lương thực. Đây là một biến động lớn đối với nền kinh tế”, ông nói.
Eo biển Hormuz là điểm nghẽn chiến lược đối với hoạt động thương mại toàn cầu, không chỉ với dầu mỏ mà còn với nhiều mặt hàng khác như phân bón và heli. Tuyến đường này hiện là trọng tâm trong các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột, khi Iran muốn thỏa thuận phải bao gồm việc công nhận quyền kiểm soát của họ đối với khu vực này.
Người đứng đầu IEA đánh giá rằng, ngay cả khi eo biển Hormuz được mở lại hoàn toàn, việc khôi phục sản lượng năng lượng trong khu vực cũng sẽ cần thêm thời gian.
Ông Birol nhận định dù triển vọng kinh tế chịu tác động tiêu cực trong ngắn hạn, cuộc xung đột có thể thúc đẩy nhanh hơn các nỗ lực phát triển năng lượng tái tạo và điện hạt nhân, qua đó hỗ trợ nền kinh tế toàn cầu về dài hạn.
Bên cạnh đó, ông cũng khuyến nghị các quốc gia cần sử dụng năng lượng một cách tiết kiệm, nâng cao hiệu quả tiêu thụ, đồng thời thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo và đa dạng hóa chuỗi cung ứng.
