Chọn nhà thầu Trung Quốc, chi 26.000 tỷ đồng để cải tạo dòng sông 'huyết mạch' dài hơn 100km
Bangladesh đang tăng tốc kế hoạch cải tạo sông Teesta với sự hỗ trợ từ Trung Quốc, trong nỗ lực giải quyết khủng hoảng nguồn nước tại khu vực nông nghiệp trọng điểm phía Bắc đất nước.
Mỗi mùa khô đi qua, dòng sông Teesta lại thu hẹp thêm một chút, kéo theo những khó khăn ngày càng lớn đối với hàng triệu người Bangladesh phụ thuộc vào nguồn nước này để sinh sống. Sau nhiều năm tìm kiếm hỗ trợ, Dhaka giờ đây đang tăng cường hợp tác với Bắc Kinh nhằm thúc đẩy kế hoạch cải tạo dòng sông quan trọng này.
Thủ tướng Tarique Rahman, người nhậm chức hồi tháng 2, đã chính thức đề nghị Trung Quốc tham gia dự án khôi phục sông Teesta hồi đầu tháng. Dự án trị giá khoảng 1 tỷ USD (tương đương 26.350 tỷ đồng) hướng tới việc nạo vét và cải tạo hơn 102km tuyến sông bắt nguồn từ phía Đông dãy Himalaya, chảy qua bang Sikkim và Tây Bengal trước khi vào lãnh thổ Bangladesh.
Động thái này diễn ra sau cuộc gặp giữa Ngoại trưởng Khalilur Rahman và người đồng cấp Trung Quốc Wang Yi tại Bắc Kinh hôm 6/5. Tại cuộc họp, ông Wang tái khẳng định Trung Quốc sẵn sàng kết nối sáng kiến Vành đai và Con đường với chiến lược phát triển của Bangladesh.
Sông Teesta nằm gần hành lang Siliguri – khu vực chiến lược được ví như “cổ gà”, đóng vai trò là tuyến kết nối quan trọng tại khu vực Đông Bắc tiểu lục địa Nam Á. Trung Quốc từ lâu đã bày tỏ quan tâm tới việc tham gia các dự án phát triển hạ tầng và quản lý nguồn nước quanh lưu vực này.
Aparna Pande, chuyên gia cấp cao về Nam Á tại Viện Hudson ở Washington, cho rằng nhiều quốc gia trong khu vực thường tìm kiếm thêm các đối tác phát triển để đẩy nhanh tiến độ cho những dự án hạ tầng quy mô lớn.
“Nhiều nước trong khu vực thường phải chờ đợi khá lâu để các dự án được phê duyệt hoặc triển khai, vì vậy họ có xu hướng mở rộng hợp tác với nhiều đối tác khác nhau”, bà nói.
Nguồn nước mang tính sống còn
Bangladesh từ lâu coi việc bảo đảm nguồn nước cho sông Teesta trong mùa khô là ưu tiên quan trọng, khi tình trạng suy giảm lưu lượng nước đang ảnh hưởng ngày càng lớn tới nông nghiệp và đời sống người dân ở khu vực phía Bắc đất nước.
Tập đoàn Xây dựng Điện lực Trung Quốc được cho là sẽ trình bản quy hoạch tổng thể cuối cùng cho dự án trước cuối năm nay. Trong khi đó, nhiều nghiên cứu kỹ thuật liên quan tới dự án vẫn đang tiếp tục được thảo luận.
Lailufar Yasmin, giáo sư quan hệ quốc tế tại Đại học Dhaka, cho rằng dự án Teesta là “vấn đề sống còn đối với hàng triệu người dân Bangladesh”.
Theo bà, lượng nước giảm mạnh trong các tháng khô hạn đang gây thiệt hại lớn cho sản xuất nông nghiệp, tác động tới an ninh lương thực cũng như sinh kế của người dân tại nhiều khu vực miền Bắc Bangladesh.
Shafi Md Mostofa, chuyên gia nghiên cứu an ninh tại Đại học Dhaka, cho rằng Bangladesh nên nhấn mạnh dự án dưới góc độ quản lý nguồn nước và thích ứng biến đổi khí hậu, thay vì đặt nặng yếu tố địa chính trị.
“Theo đuổi cách tiếp cận minh bạch, hợp tác kỹ thuật và duy trì sự cởi mở với các bên liên quan sẽ là lựa chọn phù hợp nhất”, Mostofa nói.
