Sức mua chậm, tiểu thương “đứng ngồi không yên”

Những ngày cuối năm, không khí Tết đã tràn ngập trên các tuyến phố Hà Nội như Tố Hữu (phường Hà Đông), Lê Đức Thọ (phường Mỹ Đình), Lạc Long Quân (phường Tây Hồ), Dương Đình Nghệ, Nguyễn Chánh, Nguyễn Quốc Trị, Láng… Đào Nhật Tân, quất cảnh mini, mận Tây Bắc cùng nhiều loại hoa Tết được bày bán dọc các tuyến đường và tại các chợ hoa tập trung. Tuy nhiên, trái với vẻ rực rỡ sắc xuân, thị trường lại phủ gam màu trầm khi lượng khách mua khá thưa thớt.

Ghi nhận vào ngày 24 tháng Chạp, người dân chủ yếu đến tham quan, chụp ảnh, hỏi giá rồi rời đi. Nhiều tiểu thương ngồi chờ khách từ sáng tới tối, thỉnh thoảng mới có người ghé hỏi nhưng ít khi “xuống tiền” ngay.

Kinh doanh đa dạng từ đào, mai đến cúc mâm xôi trên đường Dương Đình Nghệ, chị Vũ Thúy Chi (Hưng Yên) cho biết năm nay thị trường trầm lắng hơn hẳn. Theo chị, những năm trước, từ khoảng ngày 20 tháng Chạp trở đi đã bán rất “chạy tay”, nhưng hiện tại phần lớn khách chỉ vào xem. Lượng người đến chợ hoa cũng giảm đáng kể.

Chị Chi chia sẻ đã đầu tư khoảng 500 triệu đồng cho vụ hoa Tết năm nay, song đến nay doanh thu vẫn “nhỏ giọt”. Cây cảnh để lâu ngoài trời phát sinh thêm chi phí chăm sóc, tiềm ẩn rủi ro hỏng, nở sớm. Không ít cây buộc phải xếp gọn một góc, chấp nhận thiệt hại. Việc không được bày bán tràn ra vỉa hè theo quy định cũng phần nào ảnh hưởng đến việc kinh doanh.

Cùng chung tâm trạng, anh Nguyễn Thế Hiền (Ba Vì, Hà Nội) cho biết đã nhập khoảng 400 cây quất và dự kiến nhận thêm 200 cây, nhưng mới bán được khoảng 100 cây. Dù giá đồng loạt 250.000 đồng/cây, khách vẫn trả giá và cân nhắc nhiều lần. Nếu sức mua không cải thiện, anh có thể phải bán xả bằng giá gốc để sớm về quê ăn Tết.

Tại đường Lê Đức Thọ (phường Mỹ Đình), nhiều tiểu thương cho biết giá đào năm nay rẻ hơn năm ngoái. Đào nhỏ có giá từ 100.000–250.000 đồng/cành; đào huyền dao động 400.000 đồng đến 2 triệu đồng/cành tùy kích cỡ; đào rừng Sơn La từ 1–5 triệu đồng/cành; quất cảnh từ 250.000 đồng đến 2 triệu đồng/cây. Một số cây đào cổ thụ được chào bán hoặc cho thuê lên đến vài chục triệu đồng.

Dù giá “mềm” hơn, sức mua vẫn chưa khởi sắc. Theo người bán, khách chủ yếu chọn phân khúc vừa tiền, khoảng 400.000 đồng đến 1 triệu đồng. Những cây giá tiền triệu, dù đẹp, vẫn khiến người mua chần chừ. Nhiều người có tâm lý chờ sát Tết để có giá hợp lý hơn.

Áp lực tồn hàng khiến một số tiểu thương bắt đầu hạ giá từng ngày. Có cành đào giảm vài trăm nghìn đồng so với đầu vụ, quất cảnh được giảm giá hoặc tặng kèm chậu nhưng tình hình vẫn chưa cải thiện rõ rệt. Một số người bán thừa nhận nguy cơ lỗ lớn nếu không kịp bán trước giao thừa.

Theo nhận định của tiểu thương, kinh tế khó khăn khiến người dân có xu hướng thắt chặt chi tiêu. Các chậu lớn, giá cao thường được khách thuê thay vì mua. Khách mua cành nhỏ mạnh dạn hơn, song phần đông vẫn chờ thời điểm cận Tết mới quyết định.

Siết vỉa hè, chợ hoa tập trung và kỳ vọng “phút bùng nổ”

Năm nay, cùng với sự vào cuộc của cơ quan chức năng, tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường để kinh doanh hoa, cây cảnh Tết giảm rõ rệt. Thành phố tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm về trật tự đô thị, đặc biệt ứng dụng công nghệ AI trong quản lý.

Tại các tuyến từng là “điểm nóng” như Hà Trì (phường Hà Đông), Nguyễn Hữu Thọ (phường Hoàng Liệt), khu vực đường Láng, hai bên sông Tô Lịch hay Ngã Tư Sở, tình trạng bày bán tràn lan đã không còn như những năm trước. Thay vào đó, các tiểu thương chủ động thuê mặt bằng hoặc kinh doanh tại chợ hoa tập trung.

Theo UBND TP. Hà Nội, năm nay thành phố cho phép 149 vị trí chợ hoa Tết tại 126 xã, phường để phục vụ người dân. UBND các xã, phường được giao chủ động bố trí địa điểm, xây dựng phương án tổ chức phù hợp. Tại phường Thanh Xuân, chợ hoa được bố trí tại khu vực công viên Thanh Xuân nhằm đảm bảo trật tự đô thị.

Tuy nhiên, tại một số tuyến như Lạc Long Quân, khu vực dốc chợ Bưởi, hai bên đường Lê Văn Lương… vẫn còn điểm tự phát lấn chiếm vỉa hè, gây ùn tắc vào giờ cao điểm.

Trong bức tranh chung có phần ảm đạm, thị trường lan hồ điệp ghi nhận tín hiệu tích cực hơn. Theo anh Vũ Duy Tú (Ninh Bình), thợ cắm lan với 15 năm kinh nghiệm, năm nay nhu cầu lan hồ điệp tương đối ổn định. Mỗi ngày, thợ làm việc 10–12 giờ, có ngày chỉ kịp ăn một bữa. Giá mỗi bầu lan dao động từ 260.000–320.000 đồng, tùy số lượng cành và chất lượng. Những chậu thiết kế cầu kỳ, phục vụ nhu cầu biếu tặng, trưng bày tại cơ quan, văn phòng có giá cao hơn.

Dù vậy, tại nhiều chợ hoa như Thanh Xuân, chợ hoa 365 hay khu vực đường Trần Nhân Tông, lượng khách cuối tuần vẫn khá thưa thớt. Một số tiểu thương cho biết chưa năm nào hoa ế như năm nay. Có người nhập hơn 200 chậu quất nhưng mới bán được khoảng 20 chậu.

Một số khách phản ánh giá bán ở một số điểm cao hơn năm trước do chi phí vận chuyển, thuê mặt bằng và chăm sóc tăng. Tuy nhiên, trong bối cảnh kinh tế khó khăn và thời tiết mưa lạnh những ngày qua, người dân vẫn cân nhắc kỹ trước khi mua.

Chỉ còn ít ngày nữa là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ, nhiều tiểu thương vẫn đặt kỳ vọng vào những ngày nghỉ Tết – thời điểm sức mua có thể tăng mạnh. Khi đó, “phút bùng nổ” cuối vụ được trông đợi sẽ giúp họ gỡ gạc phần nào vốn liếng sau cả năm chăm sóc, đầu tư cho mùa hoa Tết.