Cây thị cổ thụ trên 300 năm lưu giữ lịch sử văn hóa trên quê hương Bắc Giang
Cây thị cổ thụ có tuổi đời hơn 300 năm, tồn tại qua năm tháng và bom đạn chiến tranh tại chùa Hướng, tổ dân phố Hướng, phường Thọ Xương, TP Bắc Giang (Bắc Giang) được công nhận là “Cây cổ thụ có giá trị lịch sử - văn hóa”.
![]() |
| Cây có chiều cao 20 m, đường kính thân cây 1,3 m, tán phủ rộng khoảng 200 m2. |
Theo tư liệu lưu lại tại tổ dân phố, cây thị được trồng cách đây khoảng 300 năm tọa lạc trong quần thể khu văn hóa tâm linh chùa Hướng và đền thờ Tướng quân Lều Văn Minh đã được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia. Cây có chiều cao 20 m, đường kính thân cây 1,3 m, tán phủ rộng khoảng 200 m2.
Xưa kia, cây thị là nơi dân làng ngồi nghỉ ngơi khi đi làm đồng về và tổ chức các hoạt động vui chơi vào mỗi dịp lễ hội. Do được trồng ở khu vực trung tâm, có vị trí cao nhất làng nên thời kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược, cây thị là nơi trưởng thôn, xóm hoặc người làm công tác thông tin của làng dùng loa tay thông báo các công việc của làng hoặc báo động khi địch tới.
![]() |
| Cây thị là chứng nhân lịch sử, biểu tượng cho sức sống mãnh liệt, kiên cường và niềm tự hào quê hương Bắc Giang anh hùng. |
Thời kỳ hợp tác xã nông nghiệp, cây thị là nơi treo kẻng thông báo người dân tập trung đi làm đồng hoặc hội họp. Trải qua các thời kỳ lịch sử, đến nay, cây thị vẫn xanh tốt, hằng năm ra hoa kết trái, quả chín vàng tỏa hương thơm mát, trong lành.
Ông Nguyễn Văn Phi ở tổ dân phố Hướng, phường Thọ Xương, TP Bắc Giang (Bắc Giang) cho biết, năm nay đã 81 tuổi nhưng từ khi còn nhỏ đã được nghe ông cha kể lại rằng cây thị cổ đã sống với thôn, làng từ hàng trăm năm trước đó.
![]() |
| Dù đã trải qua 300 năm nhưng cây thị cổ thụ vẫn xanh tốt. |
"Mặc dù đã trải qua 2 cuộc kháng chiến lịch sử chống Pháp, Mỹ ác liệt dưới mưa bom, bão đạn của kẻ thù, tuy nhiên di tích lịch sử đình, chùa ở xóm Hướng vẫn được an toàn. Trước đây loa phóng thanh được treo trên cây thị phục vụ công tác thông tin tuyên truyền. Cây thị là chứng nhân lịch sử, biểu tượng cho sức sống mãnh liệt, kiên cường và niềm tự hào quê hương Bắc Giang anh hùng” - ông Phi nói.
![]() |
| Cây thị cổ thụ vẫn cho quả đều đặn theo mùa. |
Ông Nguyễn Văn Toản – Tổ trưởng tổ dân phố Hướng, phường Thọ Xương, TP Bắc Giang (Bắc Giang) cho biết, với những ý nghĩa đó, ngày 25/8/2021, Hội Sinh vật cảnh Việt Nam có quyết định công nhận cây thị là “Cây cổ thụ có giá trị lịch sử - văn hóa”.
Hiện tổ dân phố Hướng đã xây dựng quy chế quản lý, bảo vệ cây gắn với xây dựng tổ dân phố văn hóa. Đồng thời, tuyên truyền sâu rộng trong nhân dân về ý nghĩa của việc bảo tồn cây cổ thụ, vận động nhân dân góp sức chăm sóc cây, đẩy mạnh phong trào trồng cây xanh, cây cảnh, góp phần bảo vệ và cải thiện môi trường sống.
![]() |
| Hội Sinh vật cảnh Việt Nam có quyết định công nhận cây thị là “Cây cổ thụ có giá trị lịch sử - văn hóa”. |
![]() |
| Ông Nguyễn Văn Phi kể về lịch sử cây thị cổ thụ. |
Cây thị vốn quen thuộc với người dân ở nông thôn miền Bắc. Cây thị thường được trồng ở những nơi có không gian rộng, ở đình, chùa. Cây thị mang nhiều ý nghĩa gắn với hình ảnh thơm thảo của cô Tấm trong truyện cổ tích. Những cây thị cổ thụ gắn với lịch sử, văn hóa của mỗi địa phương nên được người dân bảo vệ và coi đó là là niềm tự hào./.













