Mô hình nuôi tôm quảng canh cải tiến 2 giai đoạn đang được nhiều hộ dân tại Cà Mau áp dụng và cho hiệu quả tích cực. Thay vì thả nuôi trực tiếp trên toàn bộ diện tích, quy trình được chia thành hai bước: ương tôm giống trong ao hoặc vèo có diện tích nhỏ ở giai đoạn đầu, sau đó chuyển tôm sang ao nuôi thương phẩm rộng hơn để tiếp tục chăm sóc đến khi thu hoạch. Cách làm này giúp người nuôi chủ động hơn trong việc kiểm soát con giống, môi trường nước và quá trình phát triển của tôm, qua đó hạn chế rủi ro trong giai đoạn đầu của vụ nuôi.

Tại xã Vĩnh Lộc, mô hình nuôi tôm quảng canh cải tiến 2 giai đoạn đã được nhân rộng trên diện tích hơn 8.000 ha. Nhiều hộ dân cho biết phương thức này giúp nâng hiệu quả sản xuất và tạo nguồn thu ổn định hơn so với cách nuôi truyền thống. Gia đình ông Đồng Minh Chiến, ấp Sơn Trắng, có hơn 1 ha nuôi tôm quảng canh cải tiến. Theo ông Chiến, khi áp dụng mô hình 2 giai đoạn, mực nước trong vuông nuôi được duy trì khoảng 0,5 m so với mặt ruộng. Mỗi tháng, gia đình sử dụng chế phẩm vi sinh hai lần để xử lý môi trường nước và tạo điều kiện phát triển nguồn thức ăn tự nhiên cho tôm.

“Nuôi tôm quảng canh cải tiến 2 giai đoạn mang lại hiệu quả rõ rệt. Sử dụng chế phẩm sinh học giúp môi trường nước được cải thiện, tôm phát triển ổn định hơn. Nhờ cách nuôi này, gia đình tôi có thể thu tôm đều đặn khoảng hai lần mỗi tháng. Từ đầu năm đến nay, với hơn 1 ha, gia đình thu lãi trên 100 triệu đồng”, ông Chiến chia sẻ.

Tại xã An Trạch, mô hình cũng đang cho kết quả tích cực. Gia đình ông Trần Hoàng Lự, ấp Văn Đức, có 2 ha nuôi tôm quảng canh. Sau khi chuyển sang phương thức 2 giai đoạn, hiệu quả sản xuất được cải thiện rõ rệt. Ông Lự kết hợp nuôi tôm với cua và cá nâu để tận dụng hệ sinh thái trong vuông nuôi, qua đó tạo nguồn thu ổn định. Theo ông, việc được cán bộ khuyến ngư hướng dẫn trực tiếp giúp gia đình chủ động hơn trong chăm sóc và quản lý vuông nuôi, nhất là kiểm soát các yếu tố môi trường.

Trong quá trình nuôi, các chỉ tiêu như pH, độ mặn, độ kiềm, độ trong và màu nước được theo dõi thường xuyên để kịp thời có biện pháp xử lý phù hợp. Đây là yếu tố quan trọng giúp mô hình quảng canh cải tiến 2 giai đoạn phát huy hiệu quả và giảm nguy cơ phát sinh dịch bệnh.

Ông Đặng Minh Pháp, Chủ tịch UBND xã An Trạch, cho biết địa phương có hơn 9.000 ha nuôi tôm, chủ yếu theo hình thức quảng canh cải tiến kết hợp. Sản lượng tôm từ đầu năm đến nay đạt hơn 4.500 tấn. Theo ông Pháp, mô hình quảng canh cải tiến 2 giai đoạn đang mang lại hiệu quả thiết thực, góp phần nâng thu nhập và ổn định đời sống cho người dân. Do An Trạch được quy hoạch là vùng sản xuất theo mô hình quảng canh cải tiến kết hợp, thời gian tới địa phương sẽ tiếp tục phối hợp với các ngành chức năng để hỗ trợ người dân nâng cao hiệu quả sản xuất.

Theo ông Trương Minh Út, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Cà Mau, nuôi tôm sú quảng canh cải tiến 2 giai đoạn có nhiều ưu điểm trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp. Mô hình không chỉ giúp nâng tỷ lệ sống và năng suất tôm mà còn hạn chế tác động đến môi trường, phù hợp với định hướng phát triển nuôi tôm bền vững.

Trong hơn 2 năm triển khai, Trung tâm Khuyến nông Cà Mau đã nghiên cứu, chuyển giao nhiều tiến bộ kỹ thuật cho người nuôi, trong đó có mô hình quảng canh cải tiến 2 giai đoạn kết hợp sử dụng chế phẩm vi sinh. Các lớp tập huấn được tổ chức nhằm hướng dẫn người dân về quản lý nguồn nước, lựa chọn con giống, xây dựng và vận hành ao ương, chế độ dinh dưỡng, bổ sung khoáng chất, xác định mật độ thả nuôi, xử lý nước thải, thu hoạch và tiêu thụ sản phẩm.

Cùng với đó, ngành khuyến nông đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý ao nuôi, từng bước xây dựng phương thức sản xuất hiện đại, kiểm soát tốt hơn các yếu tố đầu vào và nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Cà Mau Phạm Văn Mười cho biết, tỉnh xác định tôm là ngành hàng chủ lực và sẽ tập trung khai thác hiệu quả dư địa tăng trưởng trên diện tích nuôi hiện có, đồng thời nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng.

Cà Mau định hướng tổ chức lại sản xuất theo chuỗi giá trị, lấy liên kết giữa người nuôi, hợp tác xã và doanh nghiệp làm nền tảng. Các vùng nuôi tập trung sẽ được gắn với chế biến và tiêu thụ nhằm ổn định đầu ra, nâng giá trị sản phẩm và tăng khả năng đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Tỉnh cũng đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số trong toàn bộ quá trình nuôi tôm, từ quản lý con giống, môi trường, dịch bệnh đến truy xuất nguồn gốc và quản lý chuỗi cung ứng. Đối với mô hình quảng canh cải tiến, Cà Mau tiếp tục triển khai kế hoạch phát triển 100.000 ha, hướng tới năng suất từ 550 kg/ha/năm trở lên. Tỉnh duy trì, củng cố và mở rộng 53 chuỗi liên kết ngành hàng tôm với diện tích tham gia liên kết khoảng 46.200 ha, đồng thời phấn đấu thành lập thêm ít nhất 10 hợp tác xã nuôi tôm.

Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh đã phê duyệt phương án xây dựng vùng nguyên liệu nuôi tôm sú quảng canh cải tiến 2 giai đoạn thích ứng với biến đổi khí hậu, giao Trung tâm Khuyến nông tỉnh thực hiện tại các xã Hưng Mỹ và Định Thành. Trong thời gian tới, ngành nông nghiệp Cà Mau sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động hộ nuôi và doanh nghiệp tham gia các chuỗi liên kết; hỗ trợ chứng nhận, xây dựng thương hiệu và xúc tiến thương mại cho sản phẩm tôm Cà Mau.

Việc mở rộng mô hình nuôi quảng canh cải tiến 2 giai đoạn được kỳ vọng không chỉ giúp người dân nâng hiệu quả trên diện tích hiện có mà còn tạo nền tảng để Cà Mau phát triển ngành tôm theo hướng xanh, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu và nâng cao giá trị trên thị trường trong nước cũng như xuất khẩu.