Bão giá đầu vào và chiến lược điều chỉnh của các thương hiệu

Bước vào mùa kinh doanh cao điểm năm nay, mặt bằng giá bánh trung thu đã thiết lập một mốc mới với mức tăng phổ biến từ 5-10%, cá biệt có những sản phẩm tăng trên 20% so với mùa trước. Nguyên nhân cốt lõi được các đơn vị kinh doanh lý giải là do chi phí nguyên liệu, nhân công và bao bì đều đội lên đáng kể. Cụ thể, có cơ sở ghi nhận giá nguyên vật liệu tăng khoảng 40%, chi phí nhân công tăng 30-40%.

Đứng trước áp lực này, thị trường chứng kiến sự phân hóa rõ rệt trong chiến lược định giá. Các cơ sở sản xuất quy mô nhỏ và vừa có xu hướng điều chỉnh mạnh, tăng bình quân khoảng 15% mỗi hộp. Mức tăng này khiến nhiều người tiêu dùng không khỏi ngỡ ngàng. Đặt bánh từ sớm để làm quà tặng, chị Hòa, sống tại phường Gia Định, TP HCM chia sẻ: "Năm ngoái tôi mua hộp bốn bánh, mỗi chiếc 150 gram, giá chỉ khoảng 700.000 đồng. Năm nay cùng phân khúc đã lên 830.000-850.000 đồng".

Ngược lại, các doanh nghiệp lớn nhờ lợi thế về quy mô sản xuất và chuỗi cung ứng đã kiểm soát tốt hơn mức tăng giá. Điển hình như KIDO cho biết giá bánh chỉ tăng khoảng 3-5%, Orion tăng 2-3%, trong khi Phúc Long gần như giữ nguyên. Tương tự, thương hiệu Bibica hay Đồng Khánh cũng chỉ điều chỉnh tăng nhẹ khoảng 2.000 - 3.000 đồng/cái. Đánh giá về sự điều chỉnh này, ông Nguyễn Quốc Hoàng, Tổng giám đốc Công ty CP Bibica nhận định: "Các đơn vị sản xuất cố gắng giữ giá trong khả năng để hỗ trợ người mua, đồng thời giúp duy trì doanh số. Mức tăng không quá 5% là điều chấp nhận được".

Cuộc đua đa dạng hóa sản phẩm và linh hoạt tiếp cận khách hàng

Không chỉ dừng lại ở bài toán về giá, chiếc bánh trung thu hiện nay đang được định vị lại theo từng nhu cầu tiêu dùng thông qua kích thước, hương vị, bao bì và kênh phân phối. Bên cạnh các dòng bánh nướng, bánh dẻo truyền thống, thị trường năm nay bùng nổ các sản phẩm biến tấu hướng tới khách hàng trẻ và nhu cầu tiêu dùng lành mạnh như: lava choco tan chảy, tuyết trà xanh Nhật Bản, mochi lạnh nhân sầu riêng tươi, hay các vị đậu xanh gấc, sen vàng xoài.

Tại các hệ thống siêu thị, sự đa dạng này càng thể hiện rõ nhằm phục vụ đa thói quen mua sắm. Đại diện MM Mega Market cho biết: “ Chúng tôi giới thiệu dòng bánh kích thước nhỏ phù hợp cho nhu cầu ăn cá nhân của giới trẻ, đồng thời triển khai hình thức bán theo khối lượng (kg) cho các dòng bánh nhân đậu đỏ mochi chà bông trứng muối và hạt sen mochi chà bông trứng muối “. Ngoài ra, các nhà bán lẻ như Co.opmart, Winmart hay Bách Hóa Xanh cũng tung ra nhiều ưu đãi, tặng voucher hay chiết khấu 15-20% cho đơn hàng lớn để kích cầu.

Song song với kênh truyền thống, thị trường trực tuyến và dòng bánh "nhà làm" (handmade) cũng diễn ra vô cùng sôi động. Bánh handmade có lợi thế về mức giá dễ tiếp cận, phổ biến từ 27.000 - 95.000 đồng/chiếc, cùng sự linh hoạt trong việc sáng tạo hương vị mới. Tuy nhiên, Sở An toàn thực phẩm TP HCM cũng khuyến nghị người mua cần đặc biệt lưu ý đến nguồn gốc nguyên liệu, thông tin cơ sở sản xuất và hạn sử dụng để đảm bảo chất lượng vệ sinh thực phẩm khi mua qua mạng.

Sức mua dè dặt đầu mùa và sự thận trọng trong sản xuất

Mặc dù hàng loạt thương hiệu lớn nhỏ đã đồng loạt xuống phố, ghi nhận tại các quầy bán lẻ cho thấy doanh thu những ngày đầu chưa cao, có nơi chỉ đạt khoảng 900.000 đồng đến 1 triệu đồng/ngày. Một nhân viên bán hàng tại quầy bánh trên đường Nguyễn Quý Đức chia sẻ: “ Đầu mùa nên sức mua còn yếu, một số khách chỉ đến hỏi giá chứ để tham khảo chứ chưa mua “.

Nhóm khách hàng doanh nghiệp – nguồn thu chủ lực của nhiều thương hiệu trong dịp lễ – cũng đang có sự phân hóa mạnh. Một số cơ sở ghi nhận tín hiệu tích cực từ đơn hàng biếu tặng đối tác, nhân viên, nhưng một số thương hiệu lại gặp khó khăn. Bà Nguyễn Thị Thu Thủy, giám đốc Công ty TNHH Lương thực thực phẩm Đồng Khánh chia sẻ: "Lượng khách hàng chủ đạo là các doanh nghiệp, công ty mua để biếu tặng đang sụt giảm dần theo từng năm, điều này khiến đơn vị chịu nhiều áp lực, buộc phải cân đối lại sản xuất phù hợp".

Đứng trước bối cảnh chi tiêu được thắt chặt, hầu hết các nhà sản xuất đang áp dụng chiến lược thận trọng, quan sát thị trường và "bán tới đâu sản xuất tới đó". Các đơn vị hiện chỉ duy trì khoảng 20-25% sản lượng so với kế hoạch và chờ đợi sức mua bùng nổ vào giai đoạn cao điểm cách Tết Trung thu khoảng một tháng. Cuộc đua năm nay rõ ràng không nằm ở việc ai có nhiều bánh hơn, mà là thương hiệu nào thấu hiểu, mang lại trải nghiệm và giá trị tương xứng nhất với số tiền mà người tiêu dùng bỏ ra.