Ngày 17/8, Mạng lưới Đổi mới Sáng tạo Việt Nam tại Australia (NIC AU) cho biết Giáo sư Nguyễn Thành Vinh vừa được Viện Hóa học Hoàng gia Australia (RACI) trao Huy chương Mary Garson 2026, giải thưởng dành cho các nhà hóa học hữu cơ trung niên xuất sắc tại Australia.

Huy chương được trao cho Giáo sư Nguyễn Thành Vinh tại Đại hội Toàn quốc RACI 2026, diễn ra ở Perth từ ngày 5 đến 10/7/2026. Phát biểu khi nhận giải, ông cho biết thành quả này có được nhờ “sự tận tâm và nỗ lực của tất cả thành viên nhóm nghiên cứu” tại Khoa Hóa học, Đại học New South Wales (UNSW), trong cả quá khứ và hiện tại.

Đây là lần thứ hai Giáo sư Nguyễn Thành Vinh được RACI trao giải thưởng quan trọng. Năm 2016, ông từng nhận Huy chương Athel Beckwith, giải thưởng dành cho nhà hóa học hữu cơ trẻ xuất sắc của Australia. Hai lần được vinh danh, cách nhau một thập kỷ, ghi dấu quá trình phát triển bền bỉ của ông trong lĩnh vực hóa học hữu cơ.

Sinh năm 1982, Nguyễn Thành Vinh được công chúng biết đến từ mùa đầu tiên của Đường lên đỉnh Olympia. Khi đó, ông là học sinh lớp chuyên Hóa, Trường THPT Chuyên Lam Sơn, Thanh Hóa và được lựa chọn đại diện nhà trường tham dự cuộc thi.

Với thành tích học tập nổi bật, Thành Vinh thi đấu ấn tượng và đưa cầu truyền hình về với quê hương. Chung cuộc, ông giành vị trí Á quân.

Ông cũng giành Huy chương Bạc Olympic Hóa học Quốc tế năm 2000.

Ngoài thành tích học tập, Nguyễn Thành Vinh từng tham gia bộ phim Phía trước là bầu trời, đảm nhận vai Nam - một nam sinh thư sinh, hiền lành. Diễn xuất tự nhiên của ông nhận được nhiều thiện cảm từ khán giả. Tuy nhiên, thay vì theo đuổi nghệ thuật, ông lựa chọn tiếp tục con đường học tập và nghiên cứu.

Sau khi hoàn thành việc học tại Việt Nam, ông nhận học bổng toàn phần của Chính phủ Australia và sang Sydney du học. Tại Đại học New South Wales (UNSW), ông theo học ngành Hóa học Công nghiệp, sau đó tiếp tục làm Tiến sĩ Hóa hữu cơ tại Đại học Quốc gia Australia (ANU) ở Canberra, dưới sự hướng dẫn của Giáo sư Michael Sherburn.

Năm 2010, ông sang Đức thực hiện nghiên cứu sau Tiến sĩ với học bổng Alexander von Humboldt. Ba năm sau, ông trở lại Australia và xây dựng nhóm nghiên cứu độc lập tại Đại học Curtin.

Đến năm 2015, Nguyễn Thành Vinh gia nhập UNSW với vai trò giảng viên. Sau 3 năm, ông trở thành giảng viên cao cấp; đến năm 2022 được bổ nhiệm Phó Giáo sư. Năm 2026, ông chính thức trở thành Giáo sư (Full Professor) tại UNSW.

Theo bảng xếp hạng QS 2026, UNSW nằm trong nhóm 20 đại học hàng đầu thế giới. Năm 2025, The Australian cũng đưa Nguyễn Thành Vinh vào danh sách những nhà nghiên cứu có ảnh hưởng tại Australia trong lĩnh vực Hóa học hữu cơ.

Bên cạnh công việc nghiên cứu và giảng dạy, Giáo sư Nguyễn Thành Vinh hiện là Cố vấn Khoa học cấp cao của NIC AU. Ông tham gia nhiều hoạt động kết nối trí thức, nhà khoa học Việt Nam tại Australia.

Gần đây, ông có buổi trình bày về vai trò của hóa học trong y học hiện đại nhân chuyến thăm Australia của Bộ trưởng Bộ Y tế Việt Nam.

Từ một học sinh chuyên Hóa từng giành Huy chương Bạc Olympic Hóa học quốc tế và Á quân Olympia mùa đầu tiên, Nguyễn Thành Vinh đã trải qua hơn hai thập kỷ học tập, nghiên cứu để trở thành Giáo sư tại một đại học hàng đầu Australia. Việc hai lần được RACI vinh danh tiếp tục ghi dấu những đóng góp của ông trong lĩnh vực hóa học hữu cơ và là một điểm sáng của trí thức Việt Nam trên hành trình học thuật quốc tế.